(Polski) Nowa ekspozycja w żagańskim muzeum

Sorry, this entry is only available in Polish. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.

Pamiątki i informacje związane z zastępcą komendanta obozu Stalag Luft III znalazły się w nowej ekspozycji Muzeum Obozów Jenieckich. Zarówno on, jak i sam komendant Friedrich-Wilhelm von Lindeiner-Wildau to ciekawe postaci. Obaj już po wojnie utrzymywali dobre kontakty z jeńcami, których wcześniej pilnowali.

Major dr Gustav Simoleit (1895-1991), zastępca komendanta obozu do spraw organizacyjnych przed II wojną światową był wykładowcą pedagogiki, historii, geografii i etnologii w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Lęborku (Lauenburg). Autor trzech książek: „Kozacy dońscy i ich kraj”, „Przyczółek na Pomorzu Wschodnim” oraz „Niemcy Wschodnie i Europa Wschodnia). Był też poliglotą, znakomicie znał język angielski, a także polski i rosyjski. Po wybuchu wojny trafił do dywizjonu artylerii przeciwlotniczej Luftwaffe. W sierpniu 1940 r. został skierowany do obozu jenieckiego dla lotników alianckich Stalag Luft 1 w Barth nad Bałtykiem, zaś wiosną 1942 roku, wraz całym personelem niemieckim oraz jeńcami, przeniesiony do Stalagu Luft 3 Sagan. Tutaj kierował departamentem organizacyjnym i pełnił funkcję zastępcy komendanta obozu. – Do obowiązków jego wydziału należało między innymi wypożyczanie kostiumów, które służyły podczas przedstawień teatralnych w obozie – zaznacza Marek Łazarz, dyrektor Muzeum Obozów jenieckich. – Obaj, wraz z komendantem przestrzegali Konwencji Genewskiej i w końcu zostali przyjaciółmi.

27 stycznia 1945 roku Simoleit nadzorował pieszą ewakuację obozu z Żagania do Sprembergu, a następnie wraz z jeńcami amerykańskim został przetransportowany koleją do Norymbergii i dalej do Stalagu VIIA w Moosburgu koło Monachium. Gdy wojska generała Pattona wyzwoliły obóz, poddał Stalag VIIA Amerykanom i pozostał w Moosburgu jako jeniec wojenny. Przez dwa lata pracował jako kierownik magazynu Y.M.C.A. a następnie objął posadę doradcy w Biurze Wojskowego Zarządu Okupacyjnego Gubernatora USA na Bawarię w departamencie kultury i edukacji. W tym samym czasie pracował także jako nauczyciel w szkole podstawowej a następnie jako wykładowca na uczelni pedagogicznej Monachium. – Zastępca komendanta był dobrze postrzegany przez jeńców – tłumaczy M. Łazarz. – Po wojnie utrzymywał z nimi kontakty, a nawet brał udział w ich zlotach. Mamy zdjęcia, które robili sobie wspólnie. Utrzymywał również kontakty z dużo starszym od siebie komendantem, który również korespondował z jeńcami. Są listy, w których prosi ich o wsparcie materialne, na przykład płaszcz.

Friedrich-Wilhelm von Lindeiner-Wildau, komendant Stalagu Luft III urodził się w grudniu 1880 roku w Kłodzku. Wybrał karierę wojskową. Brał udział w I wojnie światowej i był wielokrotnie ranny. W końcu osiadł z rodziną w Holandii i zaczął prowadzić interesy. Był również poliglotą. Znał pięć języków. W czasie II wojny światowej został mianowany dowódcą obozów jenieckich Luftwaffe. W październiku 1942 roku został wyznaczony na komendanta  Stalagu Luft 3 w Żaganiu.

Po Wielkiej  Ucieczce 24 marca 1944 roku pułkownik Lindeiner został aresztowany. Po zamordowaniu 50 jeńców na rozkaz Hitlera doznał zawału serca i załamania nerwowego. Jego proces był sfingowany. Postawiono mu zarzut nieposłuszeństwa oraz narażenie na poważny szwank ważnych interesów Rzeszy. Skazany na rok więzienia ostatecznie trafił do szpitala psychiatrycznego w Zgorzelcu. Pod koniec stycznia 1945 roku wrócił do Żagania i został komendantem obrony miasta. Ranny podczas walk, udając martwego uniknął pojmania przez Rosjan. Przedarł się na zachód i dostał się do niewoli brytyjskiej, gdzie spędził dwa lata. Po wojnie von Lindeiner osiedlił się we Frankfurcie nad Menem, gdzie zmarł 22 maja 1963 r., w wieku 82 lat.

– Zapraszamy do Muzeum Obozów Jenieckich do oglądania nowych ekspozycji – zachęca M. Łazarz.

Muzeum przy ul. Lotników Alianckich w Żaganiu czynne jest od wtorku do piątku w godz. 10.00–16.00, sobota – niedziela w godz. 10.00 – 17.00. Bilet normalny kosztuje 5 zł, ulgowy 3 zł. Dzieci do lat 7 wstęp wolny. We wtorki wstęp do muzeum bezpłatny. W poniedziałki muzeum nieczynne. Informacje oraz zgłaszanie wycieczek: tel. (+48) 68 478 49 94, e-mail: muzeum@um.zagan.pl